170:1
سَأَلَ سَآئِلُۢ بِعَذَابࣲ وَاقِعࣲ
Birisi, yüksek derecelere sahip olan Allah katından, inkarcılara gelecek ve savunulması imkansız olacak azabı soruyor
Mekkî · 44 ayet
سورة المعارج
Mearic
بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
Mearic Suresi, Kur'an-ı Kerim'in 70. suresidir; kırk dört âyetten oluşur ve azabı alaycı bir tavırla isteyen inkârcılara verilen cevap, kıyamet gününün dehşeti ve insanın yaratılıştan gelen sabırsızlığını ibadetle terbiye etmesi konularını işler. Sure, adını üçüncü âyette Allah'ın sıfatı olarak geçen ve yükselme dereceleri anlamındaki mearic kelimesinden alır. İnsanın tatminsiz ve telaşlı yaratıldığını, ancak namaz kılanların bu zaaftan korunduğunu bildiren sure, ahlaklı kişiliğin somut bir portresini çizer. Bugünün okuru için sure, kaygı çağında ibadetin ruhsal denge işlevini gösterir; malında yoksulun bilinen hakkını gözeten, emanete ve ahde sadık bir mümin profilini hedef olarak koyar.
Nüzul ve arka plan
Mearic Suresi Mekkî'dir; Mekke döneminde, müşriklerin yeniden dirilişi inkâr edip alay edercesine azabın hemen gelmesini istedikleri bir ortamda nazil olmuştur. Surenin ilk âyetleri böyle bir isteğe cevap niteliği taşır; Hz. Peygamber'e ise güzel bir sabırla sabretmesi tavsiye edilir. Sure bu yönüyle, Mekke toplumundaki inkâr psikolojisini ve alaycı meydan okumayı yansıtan örneklerdendir.
Ana temalar
Surenin ana temaları kıyametin yakınlığı, insanın psikolojik zaafları ve namazın koruyucu gücüdür. Meleklerin ve Ruh'un, miktarı elli bin yıl olan bir günde Allah'a yükseldiği bildirilir (70:4). İnsanın sabırsız ve tatminsiz yaratıldığı, başına kötülük gelince sızlandığı, nimete kavuşunca cimrileştiği tespit edilir (70:19-21); bundan yalnızca namazlarında devamlı olanlar istisna tutulur. 70:22-35 arasında müminin portresi çizilir: Namazda süreklilik, malda dilenenin ve yoksulun belirli hakkı (70:24-25), hesap gününe iman, iffet, emanete ve şahitliğe sadakat. Sure, inkârcıları bekleyen akıbetin uyarısıyla son bulur.
270:2
لِّلۡكَٰفِرِينَ لَيۡسَ لَهُۥ دَافِعࣱ
Birisi, yüksek derecelere sahip olan Allah katından, inkarcılara gelecek ve savunulması imkansız olacak azabı soruyor
370:3
مِّنَ ٱللَّهِ ذِي ٱلۡمَعَارِجِ
Birisi, yüksek derecelere sahip olan Allah katından, inkarcılara gelecek ve savunulması imkansız olacak azabı soruyor
470:4
تَعۡرُجُ ٱلۡمَلَٰٓئِكَةُ وَٱلرُّوحُ إِلَيۡهِ فِي يَوۡمࣲ كَانَ مِقۡدَارُهُۥ خَمۡسِينَ أَلۡفَ سَنَةࣲ
Melekler ve Cebrail o derecelere, miktarı elli bin yıl olan bir günde yükselirler
570:5
فَٱصۡبِرۡ صَبۡرࣰ ا جَمِيلًا
Güzel güzel sabret
670:6
إِنَّهُمۡ يَرَوۡنَهُۥ بَعِيدࣰ ا
Doğrusu inkarcılar azabı uzak görüyorlar
770:7
وَنَرَىٰهُ قَرِيبࣰ ا
Ama biz onu yakın görmekteyiz
870:8
يَوۡمَ تَكُونُ ٱلسَّمَآءُ كَٱلۡمُهۡلِ
Gök, o gün, erimiş maden gibi olur
970:9
وَتَكُونُ ٱلۡجِبَالُ كَٱلۡعِهۡنِ
Dağlar da atılmış pamuğa döner
1070:10
وَلَا يَسۡـَٔلُ حَمِيمٌ حَمِيمࣰ ا
Hiç bir dost diğer bir dostunu sormaz
1170:11
يُبَصَّرُونَهُمۡۚ يَوَدُّ ٱلۡمُجۡرِمُ لَوۡ يَفۡتَدِي مِنۡ عَذَابِ يَوۡمِئِذِۭ بِبَنِيهِ
Onlar birbirlerine yalnız gösterilirler. Suçlu kimse o günün azabından kurtulmak için oğullarını, ailesini, kardeşini, kendisini barındırmış olan sülalesini ve yeryüzünde bulunan herkesi feda etmek ve böylece kendisini kurtarmak ister
1270:12
وَصَٰحِبَتِهِۦ وَأَخِيهِ
Onlar birbirlerine yalnız gösterilirler. Suçlu kimse o günün azabından kurtulmak için oğullarını, ailesini, kardeşini, kendisini barındırmış olan sülalesini ve yeryüzünde bulunan herkesi feda etmek ve böylece kendisini kurtarmak ister
1370:13
وَفَصِيلَتِهِ ٱلَّتِي تُـٔۡوِيهِ
Onlar birbirlerine yalnız gösterilirler. Suçlu kimse o günün azabından kurtulmak için oğullarını, ailesini, kardeşini, kendisini barındırmış olan sülalesini ve yeryüzünde bulunan herkesi feda etmek ve böylece kendisini kurtarmak ister
1470:14
وَمَن فِي ٱلۡأَرۡضِ جَمِيعࣰ ا ثُمَّ يُنجِيهِ
Onlar birbirlerine yalnız gösterilirler. Suçlu kimse o günün azabından kurtulmak için oğullarını, ailesini, kardeşini, kendisini barındırmış olan sülalesini ve yeryüzünde bulunan herkesi feda etmek ve böylece kendisini kurtarmak ister
1570:15
كَلَّآۖ إِنَّهَا لَظَىٰ
Hayır, olmaz... Orada sırtını çevirip yüzgeri edeni, malını toplayıp kimseye hakkını vermeden saklayanı çağıran, deriyi soyup kavuran, alevli ateş vardır
1670:16
نَزَّاعَةࣰ لِّلشَّوَىٰ
Hayır, olmaz... Orada sırtını çevirip yüzgeri edeni, malını toplayıp kimseye hakkını vermeden saklayanı çağıran, deriyi soyup kavuran, alevli ateş vardır
1770:17
تَدۡعُواْ مَنۡ أَدۡبَرَ وَتَوَلَّىٰ
Hayır, olmaz... Orada sırtını çevirip yüzgeri edeni, malını toplayıp kimseye hakkını vermeden saklayanı çağıran, deriyi soyup kavuran, alevli ateş vardır
1870:18
وَجَمَعَ فَأَوۡعَىٰٓ
Hayır, olmaz... Orada sırtını çevirip yüzgeri edeni, malını toplayıp kimseye hakkını vermeden saklayanı çağıran, deriyi soyup kavuran, alevli ateş vardır
1970:19
۞إِنَّ ٱلۡإِنسَٰنَ خُلِقَ هَلُوعًا
İnsan gerçekten pek huysuz yaratılmıştır
2070:20
إِذَا مَسَّهُ ٱلشَّرُّ جَزُوعࣰ ا
Başına bir fenalık gelince feryat eder
2170:21
وَإِذَا مَسَّهُ ٱلۡخَيۡرُ مَنُوعًا
Bir iyiliğe uğrarsa onu herkesten meneder
2270:22
إِلَّا ٱلۡمُصَلِّينَ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2370:23
ٱلَّذِينَ هُمۡ عَلَىٰ صَلَاتِهِمۡ دَآئِمُونَ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2470:24
وَٱلَّذِينَ فِيٓ أَمۡوَٰلِهِمۡ حَقࣱّ مَّعۡلُومࣱ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2570:25
لِّلسَّآئِلِ وَٱلۡمَحۡرُومِ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2670:26
وَٱلَّذِينَ يُصَدِّقُونَ بِيَوۡمِ ٱلدِّينِ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2770:27
وَٱلَّذِينَ هُم مِّنۡ عَذَابِ رَبِّهِم مُّشۡفِقُونَ
Ancak namaz kılıp namazlarında yoksul ve yoksuna belirli bir hak tanıyanlar, ceza gününü doğrulayanlar, Rablerinin azabından korkanlar böyle değildir
2870:28
إِنَّ عَذَابَ رَبِّهِمۡ غَيۡرُ مَأۡمُونࣲ
Doğrusu Rablerinin azabından kimse güvende değildir
2970:29
وَٱلَّذِينَ هُمۡ لِفُرُوجِهِمۡ حَٰفِظُونَ
Eşleri ve cariyeleri dışında, mahrem yerlerini herkesten koruyanlar, doğrusu bunlar yerilmezler
3070:30
إِلَّا عَلَىٰٓ أَزۡوَٰجِهِمۡ أَوۡ مَا مَلَكَتۡ أَيۡمَٰنُهُمۡ فَإِنَّهُمۡ غَيۡرُ مَلُومِينَ
Eşleri ve cariyeleri dışında, mahrem yerlerini herkesten koruyanlar, doğrusu bunlar yerilmezler
3170:31
فَمَنِ ٱبۡتَغَىٰ وَرَآءَ ذَٰلِكَ فَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡعَادُونَ
Bu sınırları aşmak isteyenler, işte onlar, aşırı gidenlerdir
3270:32
وَٱلَّذِينَ هُمۡ لِأَمَٰنَٰتِهِمۡ وَعَهۡدِهِمۡ رَٰعُونَ
Emanetlerini ve sözlerini yerine getirenler
3370:33
وَٱلَّذِينَ هُم بِشَهَٰدَٰتِهِمۡ قَآئِمُونَ
Şahidliklerini gereği gibi yapanlar
3470:34
وَٱلَّذِينَ هُمۡ عَلَىٰ صَلَاتِهِمۡ يُحَافِظُونَ
Namazlarına riayet edenler
3570:35
أُوْلَٰٓئِكَ فِي جَنَّٰتࣲ مُّكۡرَمُونَ
İşte onlar, cennetlerde ikram olunacak kimselerdir
3670:36
فَمَالِ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ قِبَلَكَ مُهۡطِعِينَ
İnkar edenlere ne oluyor, sana doğru sağdan soldan topluluklar halinde koşuşuyorlar
3770:37
عَنِ ٱلۡيَمِينِ وَعَنِ ٱلشِّمَالِ عِزِينَ
İnkar edenlere ne oluyor, sana doğru sağdan soldan topluluklar halinde koşuşuyorlar
3870:38
أَيَطۡمَعُ كُلُّ ٱمۡرِيࣲٕ مِّنۡهُمۡ أَن يُدۡخَلَ جَنَّةَ نَعِيمࣲ
Onlardan herbiri nimet bahçesine konulacağını mı umuyor
3970:39
كَلَّآۖ إِنَّا خَلَقۡنَٰهُم مِّمَّا يَعۡلَمُونَ
Hayır; doğrusu onları kendilerinin de bildikleri şeyden yaratmışızdır
4070:40
فَلَآ أُقۡسِمُ بِرَبِّ ٱلۡمَشَٰرِقِ وَٱلۡمَغَٰرِبِ إِنَّا لَقَٰدِرُونَ
Doğuların ve batıların Rabbine yemin ederim ki, onların yerine daha iyilerini getirmeğe Bizim gücümüz yeter ve kimse de önümüze geçemez
4170:41
عَلَىٰٓ أَن نُّبَدِّلَ خَيۡرࣰ ا مِّنۡهُمۡ وَمَا نَحۡنُ بِمَسۡبُوقِينَ
Doğuların ve batıların Rabbine yemin ederim ki, onların yerine daha iyilerini getirmeğe Bizim gücümüz yeter ve kimse de önümüze geçemez
4270:42
فَذَرۡهُمۡ يَخُوضُواْ وَيَلۡعَبُواْ حَتَّىٰ يُلَٰقُواْ يَوۡمَهُمُ ٱلَّذِي يُوعَدُونَ
Onları bırak; kendilerine söz verilen güne kavuşmalarına kadar dalıp oynasınlar
4370:43
يَوۡمَ يَخۡرُجُونَ مِنَ ٱلۡأَجۡدَاثِ سِرَاعࣰ ا كَأَنَّهُمۡ إِلَىٰ نُصُبࣲ يُوفِضُونَ
Kabirlerden çabuk çabuk çıkacakları gün, gözleri dönmüş, yüzlerini zillet bürümüş olarak sanki dikili taşlara doğru koşarlar. İşte bu, onlara söz verilmiş olan gündür
4470:44
خَٰشِعَةً أَبۡصَٰرُهُمۡ تَرۡهَقُهُمۡ ذِلَّةࣱۚ ذَٰلِكَ ٱلۡيَوۡمُ ٱلَّذِي كَانُواْ يُوعَدُونَ
Kabirlerden çabuk çabuk çıkacakları gün, gözleri dönmüş, yüzlerini zillet bürümüş olarak sanki dikili taşlara doğru koşarlar. İşte bu, onlara söz verilmiş olan gündür
